ประเพณีบุญข้าวสาก(บุญเดือนสิบ)
ประเพณีบุญข้าวสากเป็น1ในประเพณีฮีต12ของชาวอีสานซึ่งปีนี้ตรงกับวันที่ 4กันยายน 2552ถ้าทางภาคกลางคงเป็นประเพณีบุญเข้ากระยาสารท ทางคนไทยเชื้อสายจีนก็เป็นบุญสาร์ทจีน
ซึ่งความสำคัญของประเพณีของแต่ละที่ล้วนแล้วแต่จัดขึ้นเพื่ออุทิศส่วนกุศลให้กับผู้ล่วงลับไปแล้วส่วนบุญข้าวสากนั้นมีขั้นตอนและพิธีกรรมดังนี้ครับ
ช่วงเวลา เดือนกันยายน ตุลาคม ( วันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 10)
ความสำคัญ ประเพณีบุญข้าวสาก เป็นประเพณีที่จัดขึ้นเพื่ออุทิศ ส่วนกุศลให้กับผู้ที่ล่วงลับไปแล้ว และ เพื่ออุทิศส่วนกุศลให้กับสัตว์นรกหรือเปรต
พิธีกรรมประกอบด้วย
3. พอถึงตอนเพล จะเป็นพิธีแจกข้าวสาก ข้าวสากที่จะนำ ไปแจกนั้น จะห่อด้วยใบตองกล้วยกลัดหัว กลัดท้ายมีรูปคล้ายกลีบข้าวต้มแต่ไม่พับส้น ตอง เย็บติดกันเป็นคู่ๆ ของที่ใส่ในห่อ ได้แก่ ข้าวต้ม ข้าวสาก ปลา เนื้อ หมาก พลู และบุหรี่ พีธีแจกก็เอาห้อยไว้ตามต้นไม้หรือ ตามรั้ว พอเสร็จหมดก็ตีกลองหรือโปงให้ สัญญาณบอกเปรตมารับเอา หลังจากนั้นก็แย่ง กันเก็บคืน มือใครยาวสาวได้สาวเอา ซึ่ง ตอนนี้เรียกว่า “แย่งเปรต” ภาษาอีสานเรียก ว่า “ยาดข้าวสาก” เก็บมาแล้วเอาไป ใส่ตามไร่นา ตามตาแฮก เพื่อให้ข้าวในนาอุดมสมบูรณ์ ผมยังจำได้ตอนสมัยเด็กๆวันที่มีบุญข้าวสากวันนั้นถ้าไปโรงเรียนต้องรีบกลับบ้านเพื่อไปกินขนมข้าวสากครับเพระอาหารที่แม่และยายท่านนำมาใส่ข้าวสากนี้ล้วนแต่ดีๆทั้งนั้นบางอย่างก็เป็นอาหารอีสานที่หากินได้ยากๆหรือไม่ก็แอบหนีเรียนไป”ยาดข้าวสาด”(แย่งข้าวสาด)ที่วัดแล้วเอาไปใส่ตามไร่นา….พูดมาแล้วคิดถึงความทรงจำเก่าๆสมัยเป็นเด็กบ้านนอกแม้วันนี้ตัวผมเองจะโตขึ้นมามีหน้าที่การงานเป็นมนุษย์เงินเดือน ใช้ชีวิตส่วนใหญ่อยู่บนโลกออนไลน์ อยู่ในสังคมเมืองที่วุ่นวายนักหนา “มีทุกอย่างให้ไขว่คว้า แต่มีราคาต้องจ่าย” แต่ความสุขใจนั้นหาไดเท่า อีสานบ้านเฮารอบข้างเต็มไปด้วยญาติ พี่น้องอยู่กันเป็นคุ้มบ้าน ครอบครัวที่อบอุ่น อยู่ง่ายๆกินง่ายๆ พร้อมบรรยากาศไร่นา ที่สดชื่น เฮ้อ!!!!คิดถึงบ้านครับ
เพิ่งเคยรู้ก้อวันนี้ล่ะครับ ขอบคุณมากครับที่ให้ข้อมุลความรู้